R&D agencies lumagda para sa ‘ISP ex ante analysis.’ ;Mga magsasaka ng kawayan, sinanay at STCBF at TM, pinahuhusay ang ‘carabao-based dairy farm enterprise’

Ang lokal na produksyon ng gatas ay umabot sa 18.45 milyong litro noong nakaraang taon. Ito ay 12 porsiyentong mataas kumpara noong 2011. Sa kabila nito, katumbas lamang ito ng isang porsiyento ng kabuuang ‘supply’ na kailangan ng bansa. Maliwanag ang pangangailangan na mapababa ang importasyon at matugunan ang pangangailangan para dito.

Halos 37porsiyento ng lokal na produksyon ng gatas ay galing sa ating mga kalabaw. Dahil dito, nakipagtulungan ang Philippine Council for Agriculture, Aquatic and Natural Resources Research and Development (PCAARRD) at ang Philippine Carabao Center (PCC) sa mga lokal na pamahalaan, mga asosasyon ng ‘dairy farmers,’ at ‘milk dealers’ upang mapataas ang produksyon.

Isinagawa ang pagtutulungan sa Rehiyon lll, lV, Vll, at Vlll sa pamamagitan ng pitong proyekto na nasa ilalim ng S&T Community Based Farm (STCBF) at TechnoMart (TM).

May kabuuang halos 24 na milyong piso ang mga nasabing proyekto. Halos P17 milyong piso o pitumpung porsiyento ng halaga ay nanggaling sa PCAARRD, samantalang ang iba ay mula sa Philippine Carabao Center, mga lokal na pamahalaan, at mga kooperatiba ng “dairy farmers.”

Ang STCBF at TM ay dalawang bagong pamamaraan ng pagsusulong ng mga teknolohiya sa ilalim ng programang Pinoy S&T Services for Farmers and Entrepreneurs (PSF).

Kinakatawan ng STCBF ang pagpapamalas ng magandang bunga ng paggamit ng teknolohiya, samantalang sinusuportahan naman ng TM ang isang partikular na produktong pang-agrikultura sa pamilihan sa pamamagitan ng pagpapakilala dito.

Sa kasalukuyan, ang katamtamang dami ng gatas na nakukuha sa bawat kalabaw ay 3 litro lamang bawat araw. Sa patnubay ng siyensiya at teknolohiya, inaasahang ito ay aabot sa limang litro bawat kalabaw bawat araw sa taong 2016.

Ang mga teknolohiya sa ilalim ng STCBF sa partikular na mga lugar ay ang mga sumusunod:

       pagbibigay ng mga pinatuyong pinaggapasan ng palay na sinangkapan ng urea sa  Llanera, Nueva Ecija;

       komersiyal na produksyon ng ensilaheng damo o dahon ng mais sa Lupao, Nueva Ecija;

       ‘flushing’ o pagbibigay ng ‘concentrates’ matapos makapanganak; ‘milk replacer,’at malunggay sa Magdalena, Laguna;

       pagpapakain ng dahon ng kamoteng kahoy sa Bohol; at

       ‘flushing’ at ‘feeds supplementation’ sa Leyte.

Kabilang naman sa mga gawain sa ilalim ng TM ang tamang pagpoproseso ng mga produktong dairy, angkop na mga pasilidad, at pagbibigay ng mga pagsasanay.

Ang mga proyekto sa TM ay isinasagawa sa Magdalena, Laguna at Rosario, Batangas. (Ricardo R. Argana, S&T Media Service)

Natapos kamakailan ang unang yugto ng pagsasanay para sa mga nagtatanim ng kawayan kaugnay ng PCAARRD Science and Technology Community-Based Farms (STCBF) projects.

Isinagawa ang pagsasanay sa Region l, lll, at Vl partikular sa mga lalawigan ng Ilocos Norte, Pampanga, at Iloilo kung saan nakinabang ang 342 magsasaka.

Layon ng mga pagsasanay na siguruhin ang masaganang ani ng kawayan mula sa mga likas na kinatataniman sa mga nabanggit na lalawigan.

Isinagawa ang serye ng mga pagsasanay ng iba’t-ibang project teams mula saMariano Marcos State University (MMSU), Pampanga Agricultural College (PAC), at Ecosystems Research and Development Service ng Department of Environment and Natural Resources (ERDS-DENR), Region VI.

Tampok sa mga isinagawang pagsasanay ang ‘popeye or pole per year technology’.

Sa nasabing teknolohiya, minamarkahan ang mga ‘bamboo culm’ ayon sa edad ng kanilang grupo at pagtatakda ng dami ng kawayan na dapat anihin bawat taon.

Tinalakay din ng mga tagapagsanay mula sa MMSU at PAC ang iba pang paksa gaya ng pagtatatag ng ‘nursery,’ pagtatanim at pangangasiwa tungo sa rehabilitasyon ng mga taniman, ‘one-node cutting technology,’ at pagnenegosyo ng kawayan.

Tinalakay din ng ERDS-DENR Region VI ang paggawa ng muwebles at handicrafts mula sa kawayan, partikular ang ‘bamboo-woven products,’ ‘deformed bamboo culm production technology,’ at ang pag-aalaga ng ‘ornamental bamboos.’

Dumalo rin sa mga isinagawang pagsasanay sa mga rehiyon ang mga kinatawan mula sa lokal na pamahalaan, Department of Trade and Industry, at Chamber of Commerce and Industry.  (Ricardo R. Argana, S&T Media Service)

Lumagda sa isang kasunduan ang Philippine Council for Agriculture, Aquatic and Natural Resources Research and Development (PCAARRD), University of the Philippines Los Baños, at Southeast Asian Regional Center for Graduate Study and Research in Agriculture (SEARCA) kaugnay ng ex ante analysis ng labing-apat na ‘Industry Strategic S&T Plans (ISPs)’ ng PCAARRD.

Lumagda para sa kanilang mga ahensiya sina (mula sa kaliwa) Dr. Albert P. Aquino, ‘Director’ ng Socio-Economics Research Division (SERD); Dr. Rex Victor O. Cruz, ‘Chancellor’ ng UPLB; at Dr. Virginia R. Cardenas, ‘Deputy Executive Director for Administration’ ng SEARCA. Sinaksihan ang paglagda nina Ernie O. Brown, ‘Assistant Director’; ng SERD; Dr. Isabelita M. Pabuayon, ‘Dean’ ng UPLB College of Economics; at Mr. Lope B. Santos lll, OIC ng SEARCA Project Development and Management.

Binibigyan ng direksyon ng ISP ang mga gawaing nauukol sa siyensiya at teknolohiya sa sektor ng agrikultura, pangisdaan at likas  na yaman. Tinutukoy din nila ang mga aspeto kung saan makagagawa ng pagkakaiba ang siyensiya at teknolohiya tungo sa pagpapahusay ng produktong pang agrikultura.

Bukod sa pagkakaroon ng isang mapangalaga at produktibong agrikultura, hangad din ng ISP na patatagin ang kakayahan ng bansa na makapagprodyus ng mga produktong ‘world class’ o may kakayahang makipag tagisan sa pandaigdigang pamilihan.

Sa pamamagitan ng ISP at iba pang katulad na gawain sa pagsasaliksik at pagpapaunlad, inaasahan ng PCAARRD-DOST na makamit ang isang makabagong sektor ng agrikutura at pangisdaan at makahikayat ng mga mamumuhunan. (Ricardo R. Argana, S&T Media Service)